Ο Μανιατέας της Καισαριανής και ο τερματοφύλακας της ΑΕΚ που θαύμασε ο Πελέ

Οι φωτογραφίες των 200 της Καισαριανής επαναφέρουν στο προσκήνιο τον Θεόδωρο Μανιατέα και μια βαθιά ανθρώπινη ιστορία που γεφυρώνει τη θυσία με το ποδόσφαιρο.
Ο Θεόδωρος Μανιατέας ως τερματοφύλακας στην ΑΕΚ
Ο Θεόδωρος Μανιατέας ως τερματοφύλακας στην ΑΕΚ

Η δημοσιοποίηση σπάνιων φωτογραφιών από την εκτέλεση των 200 αντιστασιακών στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής επαναφέρει στο προσκήνιο μία από τις πιο τραγικές στιγμές της γερμανικής Κατοχής. Την Πρωτομαγιά του 1944, διακόσιοι Έλληνες πατριώτες, κυρίως στελέχη και μέλη του ΚΚΕ, θυσιάστηκαν για την ελευθερία της πατρίδας. 

Μία από τις συγκλονιστικές ιστορίες είναι και αυτή του Θεόδωρου Μανιατέα, ενός εκ των 200 εκτελεσθέντων την Πρωτομαγιά του 1944, όνομα που συνδέεται μέχρι και με τον Πελέ. Ο Θεόδωρος Μανιατέας ήταν τσαγκάρης, στέλεχος του ΚΚΕ και υποψήφιος δήμαρχος και βουλευτής στην Κόρινθο την ταραγμένη δεκαετία του ’30. Φυλακίστηκε για τα φρονήματά του και μάλιστα, ενώ είχε αρνηθεί την απόδοση χάρης Γερμανούς οι οποίοι ήθελαν να τον χρησιμοποιήσουν για να επιδιορθώνει τις μπότες τους.

Λίγους μήνες μετά την εκτέλεσή του, η οικογένεια υποδέχεται ένα νέο μέλος. Ο νεογέννητος ανιψιός παίρνει το όνομα του χαμένου αγωνιστή, Θεόδωρος Μανιατέας, ως ελάχιστο φόρο τιμής. Ένα όνομα που από την πρώτη στιγμή κουβαλούσε μνήμη, πόνο και ιστορικό βάρος. Μεγαλώνοντας, το παιδί αυτό θα εξελιχθεί σε έναν από τους πιο αξιόλογους τερματοφύλακες που ανέδειξαν τα ελληνικά γήπεδα.

Ο Θεόδωρος Μανιατέας
Ο Θεόδωρος Μανιατέας

Η καριέρα του στην ΑΕΚ και ο Πελέ

Ο Θεόδωρος Μανιατέας ξεχώριζε και στα γήπεδα αγωνιζόμενος ως τερματοφύλακας. Ξεκίνησε την καριέρα του σε ηλικία 12 ετών σαν σέντερ φορ της ομάδας του Πανθησειακού. Αργότερα οι άνθρωποι της ομάδας διαπιστώνοντας τα προσόντα και τις ικανότητες του τον μετέθεσαν στη θέση του τερματοφύλακα. Ο Ολυμπιακός ήταν ο πρώτος που τον κάλεσε να δοκιμαστεί σε αγώνα προπόνησης στο γήπεδο της Νέας Σμύρνης όπου και απέσπασε τα κολακευτικά σχόλια των ερυθρόλευκων επιθετικών Γιώργου Σιδέρη και Αριστείδη Παπάζογλου που εισηγήθηκαν την άμεση απόκτηση του.

Τελικά αποκτήθηκε από την ΑΕΚ -ελέω της επιμονής του Τρύφωνα Τζανετή- το καλοκαίρι του 1964 σαν τρίτος τερματοφύλακας πίσω από τον αναντικατάστατο Στέλιο Σεραφείδη και τον Βαγγέλη Πετράκη. Η συνύπαρξη του με τους δύο άλλους τερματοφύλακες δεν του άφησε αρκετά περιθώρια συμμετοχών με αποτέλεσμα στους αγώνες για το Πρωτάθλημα να μην έχει καμία συμμετοχή την περίοδο 1964-65, 1 συμμετοχή στην περίοδο 1965-66 και 2 συμμετοχές στην περίοδο 1966-67. Στο διάστημα αυτό έπαιρνε ευκαιρίες συμμετοχής σε αγώνες Κυπέλλου με μικρότερες ομάδες καθώς και σε φιλικά ματς.

Μάλιστα το καλοκαίρι του 1966 αγωνίστηκε βασικός απέναντι στη Σάντος του Πελέ, σε φιλικό προετοιμασίας για την επερχόμενη αγωνιστική περίοδο, αντιμετωπίζοντας επίσης την Μπενφίκα του Εουσέμπιο και την ομογενειακή Γκρήκ Αμέρικαν. Ο Μανιατέας αγωνίστηκε βασικός στο ματς απέναντι στην Σάντος και πραγματοποίησε συγκλονιστική εμφάνιση αν και η ΑΕΚ ηττήθηκε τελικά με 1-0. Η εμφάνιση του προκάλεσε τον θαυμασμό και την υπόκλιση του Πελέ στο πρόσωπο του Έλληνα γκολκίπερ ενώ από τους διοργανωτές πήρε δώρο ένα χρυσό ρολόϊ, πολύτιμο απόκτημα για τα δεδομένα της εποχής.

Ωστόσο, η πορεία του δεν εξελίχθηκε όπως θα μπορούσε. Οι πολιτικές συνθήκες της περιόδου στάθηκαν ανυπέρβλητο εμπόδιο. Η δικτατορία επέβλεπε και παρενέβαινε, ενώ το οικογενειακό του υπόβαθρο, ο εκτελεσμένος κομμουνιστής θείος, λειτουργούσε ως «βαρίδι» για τον ίδιο. Το πολιτικό παρελθόν της οικογένειας επηρέασε ακόμη και την αθλητική του διαδρομή. Ένας τερματοφύλακας με προοπτική διεθνούς καριέρας περιορίστηκε από το καθεστώς. Παρ’ όλα αυτά, όσοι τον είδαν να αγωνίζεται δεν τον ξέχασαν ποτέ.

Ο δημοσιογράφος Νικόλας Αγγελίδης, ερευνώντας την υπόθεση του εκτελεσμένου Μανιατέα, επικοινώνησε με την εγγονή του, Ελίνα Παπαδοπούλου. Με βαθύ σεβασμό για την ιστορία της οικογένειας, εκείνη είχε συγκεντρώσει υλικό, φωτογραφίες και πολύτιμες μαρτυρίες, τις οποίες μοιράστηκε μαζί του. Στη συνέχεια γνώρισε και τον γιο του τερματοφύλακα, Γιώργο Μανιατέα, που του παρέδωσε ολόκληρα άλμπουμ γεμάτα τεκμήρια μιας άλλης εποχής. Από αυτή την έρευνα προέκυψε και μια εκπομπή στην ΕΡΤ, με στόχο να αναδειχθεί και να διασωθεί η ιστορία.

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ